21 mei 2026 · Diefstal
Winkeldiefstal: waarom een vergeten scan nog geen diefstal is
Een winkeldiefstal lijkt een uitgemaakte zaak zodra u bent staande gehouden. Toch draait de strafbaarheid om één begrip dat vaak over het hoofd wordt gezien: het oogmerk om zich iets wederrechtelijk toe te eigenen. Ontbreekt dat, dan is er geen diefstal — hoe stellig de aangifte ook klinkt.
Diefstal vraagt meer dan een onbetaald product
Voor diefstal in de zin van artikel 310 van het Wetboek van Strafrecht is niet genoeg dat een goed de winkel heeft verlaten zonder dat ervoor is betaald. De wet eist dat u de bedoeling had zich dat goed wederrechtelijk toe te eigenen — kort gezegd: dat u het bewust wilde wegnemen om er als eigenaar over te beschikken.
Dat oogmerk is precies wat een vergissing van een misdrijf onderscheidt. Wie een artikel onder in de winkelwagen laat liggen, een product in de verkeerde tas stopt of simpelweg vergeet te scannen bij de zelfscankassa, mist die bedoeling. Het Openbaar Ministerie leidt dat oogmerk graag af uit het enkele feit dat u de kassa passeerde, maar die stap is lang niet altijd terecht.
Het moment van betrappen is beslissend
Bij winkeldiefstal draait veel om de vraag wanneer u precies bent aangesproken. Werd u pas buiten de winkel staande gehouden, na de laatste kassa, dan is het beeld anders dan wanneer u nog tussen de schappen liep met een artikel in uw jaszak. Toch is ook het passeren van de kassa op zichzelf geen sluitend bewijs: een oprechte vergissing kan zich juist daar voordoen.
Wij vragen daarom standaard de camerabeelden, het winkelprotocol en de volledige aangifte op. Klopt wat de winkelmedewerker in de aangifte beschrijft met wat de beelden laten zien? Vaak zit er licht tussen de stellige woorden van het proces-verbaal en wat werkelijk zichtbaar is. Die ruimte is uw verdediging.
Strafbeschikking, schadeclaim en uw toekomst
Veel winkeldiefstallen worden afgedaan met een strafbeschikking van het Openbaar Ministerie of een boete. Betalen voelt als de snelste weg, maar betekent erkennen: het feit komt op uw justitiële documentatie te staan en kan een latere aanvraag van een Verklaring Omtrent het Gedrag bemoeilijken, zeker bij werk waarin met geld of goederen wordt omgegaan.
Bent u het er niet mee eens, dan stellen wij binnen de termijn verzet in en leggen wij de zaak alsnog aan de rechter voor. Voegt de winkel zich met een schadeclaim, dan toetsen wij die op onderbouwing en omvang. Neem daarom contact met ons op voordat u een strafbeschikking accepteert of een uitgebreide verklaring aflegt — wat in het eerste verhoor wordt vastgelegd, werkt de hele zaak door.